Anayasa Mahkemesi’nden ders veren emekli öğretmenlere ilişkin karar

0
13
Anayasa Mahkemesi'nden ders veren emekli öğretmenlere ilişkin karar
Anayasa Mahkemesi'nden ders veren emekli öğretmenlere ilişkin karar

Anayasa Mahkemesi, vergi karşılığı ders veren emekli öğretmenlerin, yaş haddini aştıklarında emeklilik aylıklarının kesilmesini öngören kanunun iptal istemini reddetti.

Devlete Ait Gazete’de yer alan karara göre, yaş haddini aşan bir emekli hoca, ilkokulda ve halk eğitim merkezinde ders ücreti karşılığında ders vermeye devam etmesi sebebiyle emekli aylığı tutarının kesilmesi üstüne dava açtı.

Davaya bakan Ankara 7. İdare Mahkemesi, dosyada dilekçe konusu olan 5335 sayılı Bir Takım Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değiştirme Yapılmasına Dair Kanun’un bir takım hükümlerinin iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu.

Başvuruda, Kanundaki, “emeklilik aylığı almakta iken her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ders ücreti karşılığı ders görevine devam edenlerden, yaş haddini aşanların emeklilik aylıklarının kesilmesi”ni öngören düzenlemenin iptaline karar verilmesi istendi.

Düzenlemenin, sosyal hukuk devletinin maksat ve görevleriyle, eşitlik ilkesiyle bağdaşmadığı ileri sürüldü.

“AYKIRILIK DEĞIL”

Başvuruyu, “5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’na göre emeklilik aylığı bağlananlar” yönünden inceleyen Tüzük Mahkemesi, iptali istenen düzenlemenin, anayasaya aykırı olmadığına ve iptal isteminin reddine karar verdi.

Yüksek Mahkemenin gerekçesinde, emeklilik aylığı almakta iken her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ders ücreti karşılığı ders görevi verilenlerin, kural uyarınca altmış beş yaşını doldurdukları tarihte emeklilik aylıklarının kesileceği belirtildi.

Tüzük’nın 49’uncu maddesine tarafından, devletin, çalışanların hayat seviyesini sağlamlaştırmak, çalışmayı cesaretlendirmek, işsizliği önlemeye kullanışlı hesaplı bir ortam yaratmak ve alıştırma barışını temin etmek için zorunlu tedbirleri alacağı aktarılan gerekçede, “Yaş haddini aşanların emeklilik aylıklarının kesilmesini öngörmek suretiyle başta genç ve işsiz olan kesimin istihdamını sağlamayı hedeflediği anlaşılmaktadır. Bu itibarla kuralla, alıştırma hakkına getirilen sınırlama, devletin fazla yükümlülükleri zarfında işsizlik sorununa çözüm bulunması meşru amacına yöneliktir” denildi.

“SEÇİM HAKKI VAR”

Kuralla getirilen sınırlamayla, emeklilik aylığının kesilmesinin, yaş haddini aşma şartına bağlandığı, bu alanda alıştırma imkanının adamakıllı ortadan kaldırılmadığı belirtilmiş gerekçede, şunlar kaydedildi:

“Kişinin emeklilik aylığının kesilmesi şartıyla çalışıp çalışmama konusunda tercih hakkına sahip olduğu da göz önünde bulundurulduğunda, kuralla ulaşılmak istenen amaca ilişkin halk yararı ile alıştırma hakkı aralarında bulunması gereken akılcı dengenin gözetildiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla kuralın, anılan hakka ölçüsüz bir sınırlama getirmediği sonucuna ulaşılmıştır.”

Emeklilik aylığının yaş haddinin aşılmış olması nedeniyle sadece her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ders ücreti karşılığı ders görevi verilme süresince kesildiği açıklanmış gerekçede, “Bu çalışmanın sona ermesi durumunda sigortalıya yeniden emeklilik aylığının bağlandığı dikkate alındığında, kuralla getirilen farklılık, ilgililere aşırı bir külfet yüklememektedir. Bu itibarla kuralda denklik ilkesine aykırı bir yön bulunmamıştır” denildi.

“YAŞ HADDİ KURALI KARARA BAĞLANDI”

Karara ilişkin değerlendirmede yer alan TOBB ETÜ Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cem Kılıç, “Emekli aylığı bağlatan bir kişi, emekli aylığını alarak hedeflemek konusunda bazı sınırlamalara tabidir. Mesela eski adıyla SSK’lılar emekli olduktan daha sonra çalışmaya devam ederken emekli aylıklarını da alabilirler. Bu kişiler namına sosyal emniyet yardım primi ödenir. Fakat emekli olduktan sonra memur olarak çalışan şahısların emekli aylıklarını kestirmeleri gerekir” dedi.

Bu durumun bazı istisnalarının olduğunun altını çizen Kılıç, “Bu istisna da yaş haddini aşmadan örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ders veren öğretmenlerin ayrıca emekli aylıklarını almaya devam edip keza de ders ücreti alabileceğine ilişkindi. Fakat bu istisnanın sınırı da yaş haddinin geçilmesiydi. Yaş haddi olan 65 yaşın üzerindeki bir kişinin keza emekli aylığını alması, keza de ders ücretli olarak devir yapması olası değildi” diye konuştu.

Prof. Dr. Cem Kılıç, “Bu kuralın anayasaya tutarsız olduğu iddiasıyla açılan davada Anayasa Mahkemesi’nin verdiği karar devletin bu konuda kural koyabileceği, sosyal güvenlik takviye primi uygulamasının amacının işsizlik sorununun çözümü olduğu ve bu kuralla egzersiz özgürlüğünün kısıtlanmadığı yönünde oldu. Dolayısıyla sosyal güvenlik takviye priminin öğretmenler için bu şekilde uygulanmasında anayasaya anormallik olmadığı ortaya konuldu” dedi.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here